info@teknoedu.com
Microsoft 365

Microsoft Entra B2B ile Konuk Erişimi: Dış İş Birliği Ayarları ve Güvenli Yönetim

Tedarikçi, danışman ya da başka okullarla dosya ve Teams paylaşmak kaçınılmaz. Entra B2B konuk erişimini kimin kimi davet edebileceğinden konukların düzenli temizlenmesine kadar güvenli biçimde nasıl kuracağınızı anlattık.

Microsoft Entra B2B ile Konuk Erişimi: Dış İş Birliği Ayarları ve Güvenli Yönetim

Kurum dışından biriyle bir Teams ekibinde çalışmak, bir SharePoint klasörünü paylaşmak ya da ortak bir proje planı yürütmek artık günlük işin parçası. Microsoft 365 bunu Microsoft Entra B2B iş birliği ile yapar: dış kullanıcı, kendi kimliğiyle (kendi kurumsal hesabı, Microsoft hesabı veya tek kullanımlık e-posta kodu) sizin kiracınıza konuk olarak eklenir. Kolaylığı büyük, ama kontrolsüz bırakıldığında yıllar önce ayrılmış danışmanların hâlâ dosyalarınıza erişebildiği bir kiracıya dönüşmesi de kolay. Bu yazıda konuk erişimini baştan doğru kurmanın yollarını ele alıyoruz.

B2B iş birliği nasıl çalışır?

Bir dış kullanıcıyı davet ettiğinizde kiracınızda userType değeri Guest olan bir kullanıcı nesnesi oluşur. Konuk, parolasını sizde tutmaz; kimliğini kendi ev kiracısında ya da kimlik sağlayıcısında doğrular. Sizin kiracınız yalnızca yetkilendirmeyi yönetir.

Temel kavramlar:

  • Davet ve kabul: Konuk, davet e-postasındaki bağlantıyla ya da paylaşılan kaynağa doğrudan giderek ilk kez onay verir.
  • E-posta tek kullanımlık kodu (OTP): Kurumsal ya da Microsoft hesabı olmayan konuklar, e-postalarına gelen kodla oturum açabilir.
  • Kiracılar arası erişim ayarları: Belirli kuruluşlarla gelen ve giden iş birliğini ayrıca yapılandırmanızı, örneğin karşı tarafın MFA’sına güvenmenizi sağlar.
  • B2B doğrudan bağlantı: Teams paylaşılan kanalları için kullanılır; dış kullanıcı kiracınızda konuk nesnesi oluşmadan kanala katılır.

İpucu: Konuk erişimi tek bir yerden yönetilmez. Entra ID, SharePoint/OneDrive, Teams ve Microsoft 365 Grupları ayarlarının birlikte düşünülmesi gerekir. En kısıtlayıcı ayar kazanır.

Dış iş birliği ayarlarını yapılandırma

Microsoft Entra yönetim merkezinde External Identities > External collaboration settings (Dış iş birliği ayarları) sayfası temel kararların verildiği yerdir. Menü adları arayüz diline ve güncellemelere göre değişebilir.

Konuk kullanıcı erişim kısıtlamaları

Üç seviye bulunur: konuklar üyelerle aynı erişime sahip olabilir, sınırlı erişime sahip olabilir ya da yalnızca kendi dizin nesnelerinin özelliklerini görebilir. Çoğu kurum için önerilen, konukların dizindeki diğer kullanıcıları ve grupları listeleyememesini sağlayan en kısıtlayıcı seçenektir.

Konuk davet ayarları

Kimin davet gönderebileceğini belirler:

Seçenek Ne zaman uygun?
Herkes (konuklar dahil) davet edebilir Neredeyse hiçbir zaman önerilmez
Üyeler ve belirli yönetici rolleri davet edebilir Esnek iş birliği kültürü olan kurumlar
Yalnızca Konuk Davet Eden rolündeki kullanıcılar ve yöneticiler Merkezî kontrol isteyen kurumlar
Kimse davet edemez B2B’yi tamamen kapatmak isteyenler

Okullarda ve düzenlemeye tabi kurumlarda genellikle üçüncü seçenek tercih edilir; ama bu durumda davet taleplerini karşılayacak bir süreç (form, onay akışı) kurmanız gerekir. Aksi hâlde kullanıcılar dosyaları kişisel e-postayla göndermeye başlar.

İş birliği kısıtlamaları

Belirli alan adlarına izin verebilir (izin listesi) ya da belirli alan adlarını engelleyebilirsiniz (engelleme listesi). İkisi aynı anda kullanılamaz. Yalnızca birkaç ortak kurumla çalışıyorsanız izin listesi en güvenli yoldur.

SharePoint, OneDrive ve Teams tarafı

Entra ayarları konuğun kiracıya girip giremeyeceğini belirler; dosya paylaşımının ne kadar açık olacağını ise SharePoint yönetim merkezi belirler. Policies > Sharing bölümünde kuruluş düzeyinde dört seviye vardır: Herkes (anonim bağlantılar), Yeni ve mevcut konuklar, Yalnızca mevcut konuklar, Yalnızca kuruluşunuzdaki kişiler. Site düzeyindeki ayar kuruluş ayarından daha açık olamaz.

Önerilen düzen:

  • Kuruluş genelinde Yeni ve mevcut konuklar; anonim bağlantıları ya kapatın ya da süre sınırı koyun.
  • Hassas sitelerde (İK, finans, rehberlik servisi) dış paylaşımı site düzeyinde kapatın.
  • Varsayılan bağlantı türünü Belirli kişiler olarak ayarlayın.

Teams yönetim merkezinde ise Konuk erişimi ayarı konukların Teams’te ekip üyesi olup olamayacağını ve hangi özellikleri (arama, ekran paylaşımı, mesaj düzenleme) kullanabileceğini belirler.

Konuk davet etme: Portal ve PowerShell

Portaldan Users > New user > Invite external user yolunu izleyebilirsiniz. Toplu davetler için Microsoft Graph PowerShell daha pratiktir:

Connect-MgGraph -Scopes "User.Invite.All","User.Read.All"

New-MgInvitation `
    -InvitedUserEmailAddress "ayse.yilmaz@ortakfirma.com" `
    -InvitedUserDisplayName "Ayşe Yılmaz (Ortak Firma)" `
    -InviteRedirectUrl "https://myapps.microsoft.com" `
    -SendInvitationMessage:$true

Görünen ada kurum adını eklemek, kullanıcıların konuğu adres defterinde iç kullanıcıyla karıştırmasını önler.

Konukları düzenli temizlemek

Konuk erişiminin asıl riski zamanla birikmesidir. Proje biter, konuk hesabı kalır. Bunu önlemenin iki yolu vardır.

Erişim incelemeleri

Microsoft Entra ID Governance veya P2 lisansıyla kullanılabilen erişim incelemeleri (access reviews), örneğin her üç ayda bir grup sahiplerine “Bu konuk hâlâ erişime ihtiyaç duyuyor mu?” diye sorar. Yanıt verilmezse ya da erişim reddedilirse konuk gruptan çıkarılabilir, hatta hesap engellenip belirli bir süre sonra silinebilir. Konukların kendi erişimlerini onaylaması da seçilebilir, ancak sahip incelemesi daha güvenilirdir.

PowerShell ile basit rapor

Lisansınız erişim incelemelerine yetmiyorsa düzenli bir raporla başlayın:

Connect-MgGraph -Scopes "User.Read.All","AuditLog.Read.All"

Get-MgUser -Filter "userType eq 'Guest'" -All `
    -Property DisplayName, Mail, CreatedDateTime, SignInActivity, ExternalUserState |
    Select-Object DisplayName, Mail, CreatedDateTime, ExternalUserState,
        @{ n = 'SonOturum'; e = { $_.SignInActivity.LastSignInDateTime } } |
    Sort-Object SonOturum |
    Export-Csv .\konuk-raporu.csv -NoTypeInformation -Encoding UTF8

SignInActivity özelliği Entra ID P1 ve uygun izin gerektirir. ExternalUserState değeri PendingAcceptance olan, yani daveti hiç kabul etmemiş konuklar da temizlik için iyi adaylardır.

Kiracılar arası erişim ayarları ile ince ayar

External Identities > Cross-tenant access settings sayfasında varsayılan ayarların yanında kuruluşa özel ayarlar ekleyebilirsiniz. En işe yarar seçenek güven ayarlarıdır: karşı kuruluşun MFA’sına ve uyumlu cihaz bilgisine güvenirseniz, konuklarınız sizin Koşullu Erişim ilkeniz için ikinci kez MFA kaydı yapmak zorunda kalmaz. Bu hem güvenliği korur hem de konuk deneyimini iyileştirir.

Konuklar için Koşullu Erişim

Konuklar MFA’dan muaf olmamalıdır. Koşullu Erişim’de Kullanıcılar > Konuk veya dış kullanıcılar hedeflenerek ayrı bir ilke oluşturabilir, örneğin:

  • Tüm konuklar için MFA zorunluluğu,
  • Konukların yönetim portallarına erişiminin engellenmesi,
  • Kullanım koşullarını (terms of use) kabul etme şartı.

Sık yapılan hatalar

  • Entra’da daveti kısıtlayıp SharePoint’te anonim bağlantıları açık bırakmak.
  • Konuk hesaplarını “nasılsa kendi şirketinde kapatılır” diye hiç incelememek. Karşı tarafta hesap kapanabilir ama e-posta OTP ile gelen konuk hâlâ erişebilir.
  • Konuklara görünen adda kurum bilgisi eklememek.
  • Davet kısıtlamasını sıkılaştırıp alternatif bir talep süreci sunmamak.

Kontrol listesi

  • Konuk kullanıcı erişimi en kısıtlayıcı seviyede
  • Davet yetkisi bilinçli olarak belirlendi
  • Gerekirse alan adı izin listesi tanımlandı
  • SharePoint varsayılan bağlantı türü “Belirli kişiler”
  • Konuklar için MFA içeren Koşullu Erişim ilkesi var
  • Üç ayda bir erişim incelemesi ya da konuk raporu planlandı

Sonuç

B2B konuk erişimi, Microsoft 365’in en güçlü iş birliği özelliklerinden biri; e-posta ekleriyle dolaşan sürüm karmaşasını ortadan kaldırır. Güvenli kullanmanın sırrı, “kim davet edebilir, konuk ne görebilir, ne zaman çıkarılır” sorularını en başta yanıtlamaktır. Ayarları bir kez doğru kurup düzenli inceleme alışkanlığı edinirseniz dış iş birliği bir risk değil, kontrol edilebilir bir avantaj olur.