info@teknoedu.com
Microsoft 365

SharePoint’te Sürümleme: Sürüm Geçmişi, Sürüm Sınırları, Kullanıma Alma ve İçerik Onayı

Yanlışlıkla üzerine yazılan bir dosyayı geri getirmek SharePoint'te birkaç tıklık iş. Peki sürümler depolamayı ne kadar dolduruyor ve sınırlar nasıl ayarlanmalı? Sürümlemenin tüm inceliklerini yönetici ve kullanıcı gözüyle anlattık.

SharePoint'te Sürümleme: Sürüm Geçmişi, Sürüm Sınırları, Kullanıma Alma ve İçerik Onayı

Bir sabah ekip arkadaşınız ortak bütçe dosyasında yanlış sayfayı silip kaydetti ve bunu ancak iki gün sonra fark ettiniz. Dosya sunucusu döneminde bu, yedekten geri yükleme talebi ve uzun bir bekleme demekti. SharePoint ve OneDrive’da ise çoğu zaman çözüm, dosyanın sürüm geçmişini açıp iki gün önceki hâlini geri yüklemekten ibarettir.

Sürümleme SharePoint’in en değerli özelliklerinden biridir; ancak yanlış yapılandırıldığında depolama alanının sessizce dolmasına da yol açabilir. Bu yazıda sürümlemenin nasıl çalıştığını, ana ve ikincil sürüm farkını, sürüm sınırlarını, kullanıma alma ve içerik onayını ele alıyoruz.

Sürüm geçmişi nasıl çalışır?

Sürümleme açık olan bir kütüphanede bir dosya her kaydedildiğinde SharePoint yeni bir sürüm oluşturur. Office dosyalarında birlikte düzenleme ve otomatik kaydetme sırasında her tuş vuruşu için ayrı sürüm oluşmaz; SharePoint değişiklikleri belirli aralıklarla ve oturum bazında sürümlere toplar.

Kullanıcı açısından sürüm geçmişine erişim:

  1. Kütüphanede dosyayı seçin, … menüsünden Sürüm geçmişi seçeneğini açın.
  2. Listede her sürümün numarasını, tarihini, değiştiren kişiyi ve boyutunu görürsünüz.
  3. İlgili sürümün yanındaki menüden Görüntüle, Geri yükle veya Sil seçeneklerini kullanabilirsiniz.

Word, Excel ve PowerPoint masaüstü uygulamalarında Dosya > Bilgi > Sürüm Geçmişi yolundan da aynı listeye ulaşılır.

İpucu: Geri yükleme işlemi eski sürümü silmez; eski içerikle yeni bir sürüm oluşturur. Yani yanlış sürümü geri yüklediyseniz endişelenmeyin, mevcut sürüm de geçmişte durmaya devam eder.

Ana ve ikincil sürümler

SharePoint iki tür sürümleme sunar:

Tür Numaralandırma Kim görür? Kullanım amacı
Yalnızca ana sürümler 1.0, 2.0, 3.0 Erişimi olan herkes Günlük ortak çalışma
Ana ve ikincil (taslak) sürümler 0.1, 0.2, 1.0, 1.1 Taslakları yalnızca düzenleme yetkisi olanlar (ayarlanabilir) Yayımlama süreci olan belgeler

İkincil sürümler, belgeyi okuyucuya açmadan önce taslak olarak çalışmanızı sağlar. Belge hazır olduğunda Ana sürüm yayımla ile 1.0 olarak yayımlanır. Politika ve prosedür belgeleri, kalite el kitapları gibi “okuyanın yalnızca onaylı hâli görmesi gereken” içerikler için uygundur. Günlük ortak çalışma kütüphanelerinde ise yalnızca ana sürümler genellikle yeterlidir ve karmaşayı azaltır.

Sürüm ayarlarını değiştirme

Kütüphane düzeyinde ayarlar için:

  1. Kütüphanede Ayarlar (dişli simgesi) > Kütüphane ayarları > Diğer kütüphane ayarları yolunu izleyin.
  2. Sürüm oluşturma ayarları sayfasını açın.
  3. Ana/ikincil sürüm seçimini, tutulacak sürüm sayısını, taslak öğe güvenliğini ve kullanıma alma gerekliliğini ayarlayın.

SharePoint Online’da belge kütüphanelerinde sürümleme varsayılan olarak açıktır ve ana sürüm sınırı için yüksek bir varsayılan değer kullanılır. Kütüphane düzeyinde sürümlemeyi tamamen kapatmak veya sınırı belirli bir değerin altına indirmek mümkün değildir; Microsoft bu tabanı veri kaybını önlemek için koyar.

Kuruluş düzeyinde sürüm geçmişi sınırları

Sürümler depolama kotasından düşer. Büyük bir PowerPoint dosyasının her sürümü dosyanın tam boyutu kadar yer kaplayabileceği için, sık güncellenen büyük dosyalar kotayı hızla tüketebilir. Microsoft bu sorun için kuruluş, site ve kütüphane düzeyinde sürüm geçmişi sınırları yönetimi sunar. İki temel yaklaşım vardır:

  • Otomatik: SharePoint, sürümlerin yaşına ve kullanım olasılığına göre eski sürümleri akıllıca budar; yakın tarihli sürümler korunurken eski sürümler seyrekleşir.
  • El ile: Sürüm sayısı sınırı ve/veya belirli bir gün sayısından eski sürümlerin silinmesi gibi kuralları siz belirlersiniz.

Kuruluş düzeyindeki ayar SharePoint yönetim merkezinde Ayarlar > Sürüm geçmişi sınırları altında bulunur ve yeni oluşturulan kütüphanelere uygulanır. SharePoint Online PowerShell ile otomatik modu etkinleştirmek şöyle görünür:

Connect-SPOService -Url "https://contoso-admin.sharepoint.com"
Set-SPOTenant -EnableAutoExpirationVersionTrim $true

Mevcut kütüphanelere yeni sınırların uygulanması ve var olan fazla sürümlerin temizlenmesi için site düzeyinde ayrı işlemler (ve sürüm raporları) bulunur. Toplu silme işlemleri geri alınamaz olduğu için önce rapor alıp etkisini analiz etmeniz önerilir.

Dikkat: Saklama ilkeleri veya yasal saklama (legal hold) uygulanan sitelerde sürümler bu ilkelere göre korunur; sürüm sınırları bu korumayı aşamaz. Uyumluluk gereksinimleriniz varsa sürüm stratejisini uyumluluk ekibiyle birlikte belirleyin.

Kullanıma alma (check-out)

Kullanıma alma zorunluluğu, bir dosyayı düzenlemeden önce kullanıcının onu “kendi üzerine almasını” gerektirir. Dosya kullanıma alındığında diğerleri yalnızca okuyabilir; düzenleyen kişi işini bitirince iade eder (check-in) ve isteğe bağlı bir açıklama yazar.

Bu özellik eski SharePoint dünyasında yaygındı; ancak modern ortak çalışmada çoğu zaman zararlıdır:

  • Birlikte düzenlemeyi (co-authoring) engeller.
  • Kullanıcılar dosyayı iade etmeyi unutur; diğerleri günlerce bekler.
  • Unutulan kullanıma alınmış dosyalar, son değişikliklerin başkaları tarafından görülmemesine neden olur.

Kullanıma alma zorunluluğunu yalnızca gerçekten sıralı düzenleme gerektiren özel kütüphanelerde (ör. teknik çizimler, resmî şablonlar) açın. Kullanıcılar, zorunlu olmasa da bir dosyayı geçici olarak kilitlemek için dosya menüsünden el ile kullanıma alabilir.

İçerik onayı

İçerik onayı, yeni veya değiştirilmiş öğelerin onaylayıcı tarafından onaylanana kadar yalnızca yazarına ve onaylayıcılara görünmesini sağlar. Ana ve ikincil sürümlerle birlikte kullanıldığında klasik bir yayımlama iş akışı oluşur: Taslak → Onay bekliyor → Onaylandı (yayımlandı).

Daha esnek ve bildirimli bir süreç için kütüphanelerdeki Onay iste özelliği veya Power Automate ile kurulmuş bir onay akışı, eski içerik onayı ayarına modern bir alternatif sunar.

Kontrol listesi

  • Ortak çalışma kütüphanelerinde yalnızca ana sürüm kullanılıyor.
  • Politika belgeleri gibi yayımlama gerektiren içerikler için ayrı bir kütüphane ve ikincil sürüm/onay süreci var.
  • Kullanıma alma zorunluluğu yalnızca gerçekten ihtiyaç duyulan kütüphanelerde açık.
  • Kuruluş düzeyinde sürüm geçmişi sınırı stratejisi belirlendi ve saklama ilkeleriyle uyumlu.
  • Depolama kullanımını izlemek için SharePoint yönetim merkezindeki raporlar düzenli inceleniyor.
  • Kullanıcılar sürüm geçmişinden geri yüklemeyi biliyor (kısa bir video veya rehber paylaşıldı).

Sonuç

Sürümleme, SharePoint’te veri kaybına karşı ilk savunma hattıdır ve çoğu “dosyam bozuldu” talebini yardım masasına ulaşmadan çözer. Doğru yapılandırmanın sırrı dengededir: Günlük çalışmada sade ana sürümler, yayımlama gereken içeriklerde taslak ve onay, depolama tarafında ise otomatik veya bilinçli olarak belirlenmiş sürüm sınırları. Kullanıcılarınıza sürüm geçmişini öğretmek, en ucuz ve en etkili veri koruma eğitimidir.